Mfululizo wa Majibu ya Mwanachuoni Mtukufu Ata Bin Khalil Abu Al-Rashta, Amir wa Hizb ut Tahrir
kwa Maswali ya Wageni kwenye Ukurasa wake wa Facebook "Feqhi"
Jibu la Swali
Kwa Abdullah Ibn Al-Mufakkir
Swali:
Assalamu alaikum wa rahmatullahi wa barakatuhu, Sheikh wetu mtukufu. Namuomba Mwenyezi Mungu akuhifadhi, akuweke katika afya njema kwa ajili ya Da’wah hii na Dini hii, na akupe umri mrefu katika Ibadah Yake na akufanye uwe shahidi wa kusimamishwa tena kwa Khilafah Rashidah ya pili. Namuomba Mwenyezi Mungu ahifadhi na kuimarisha Da’wah, kuelekea kwenye mfumo wa maisha wa Kiislamu, na kuunganisha Umma wetu chini ya bendera moja. Amin.
Swali langu ni kuhusu wanaume kuwaangalia wanawake. Katika nchi za Magharibi, wanawake wengi hufunua awra zao (nywele na mikono kwa uchache - na karibu kila kitu wakati wa kiangazi na joto). Nina hisia kwamba kuona awra zao ni haramu kwa wanaume, bila kujali kama ni wanawake wanaovutia au wabaya, kama vile ilivyo haramu kwa mwanamume kuona awra ya mwanamume mwingine hata kama hana mvuto naye.
Ninaelewa kuwa kile kinachoitwa 'mtazamo wa kwanza' kinaruhusiwa, na kuangalia kote baada ya mtazamo huo wa kwanza ni haramu. Katika maisha ya kila siku ya watu wa Magharibi, mwanamume atakutana na wanawake wanaofunua awra kila siku. Katika hali kama vile kuendesha gari au kutembea, anaweza kufanikiwa kuwa na mtazamo mmoja tu, hata hivyo, jambo hili haliwezekani kivitendo katika sehemu za kazi, shuleni, na sehemu za ununuzi.
Kimsingi haiwezekani kwa mwanamume kuingiliana na wafanyakazi wenza wa kike bila kuona awra zao. Ikiwa angeona awra yake mara moja tu, kwa kila mwingiliano mwingine naye, ingebidi afunge macho yake au aangalie chini. Hapa, sishirii kuangalia kwa matamanio yoyote. Labda mfanyakazi mwenza wa kike ni mbaya, lakini kwa ajili ya mwingiliano, mwanamume bado anapaswa kumtazama awra yake - lakini anaruhusiwa tu kutazama mara moja (kama ninavyoelewa).
Mwanafunzi wa Kiislamu hataweza kushiriki katika darasa ambapo mwalimu wa kike anaonyesha awra yake. Baada ya kumtazama mwanzoni mwa somo, itakuwa haramu kumtazama kwa kipindi chote cha somo kilichobaki, hata kama ni mzee au mbaya. Anaonyesha awra yake, ambayo ni haramu kuitazama.
Hali ni kama hiyo kwa ununuzi pia.
Mwanamume hataweza kuingiliana na mwanamke isipokuwa kwa kuangalia chini au kufunga macho yake. Hata kama ni mbaya, bado hawezi kuangalia awra yake.
Swali langu:
Je, dhana yangu ni sahihi - kwamba kuangalia awra ya mwanamke mgeni ni haramu isipokuwa kwa mtazamo wa kwanza, hata kama ni mbaya, kama vile kuangalia awra ya mwanamume ni haramu licha ya kutokuwa na mvuto naye? Ikiwa ni haramu, je, kazi inayohusisha kuingiliana na wanawake wanaofunua awra itaruhusiwa kwa misingi ya dharura kulingana na kila hali?
Je, unaweza tafadhali kuelezea kivitendo mtazamo wa kwanza?
Je, unaweza pia tafadhali kuelezea kivitendo maana ya kuinamisha macho yao يغضوا أبصارهم na ni lini inapaswa kufanywa?
Jazakumullahu Khairan Sheikh mpendwa.
Kutoka: Saifudeen Abdullah. Mwisho.
Jibu:
Wa Alaikum Salaam wa Rahmatullahi wa Barakatuhu,
Kuhusu awra zilizoenea ambazo ni vigumu kuziepuka katika mazingira ya nchi za sasa ambazo hazitekelezi Uislamu; kwa hali hizi, Mwenyezi Mungu ametuamuru mambo mawili:
La kwanza: Kuinamisha macho (ghaddu al-basar), yaani, kuteremsha macho kwa kiasi kinachohitajika kwa ajili ya kutembea na kutekeleza kazi...
La pili: Kwamba tusifuatishie mtazamo wa ghafla kwa mtazamo mwingine...
Tumefafanua hilo katika kitabu cha Nidham al-Ijtima’i (Mfumo wa Kijamii) kuhusiana na jibu la swali lako, tukasema:
(... Tangu tulipotamiwa na ustaarabu wa Magharibi, na nchi za Waislamu kutawaliwa na mifumo ya kikafiri, wanawake wasio Waislamu wameanza kutoka wakiwa nusu uchi: vifua na migongo wazi, nywele, mikono na miguu wazi. Na baadhi ya wanawake wa Kiislamu wameanza kuwaiga, wakitoka kwenda sokoni katika hali hiyo, mpaka mtu hawezi kumtambua mwanamke wa Kiislamu na yule asiye Mwislamu anapotembea sokoni, au anaposimama dukani akipatana bei ya bidhaa. Na wanaume wa Kiislamu wanaoishi katika miji hii hawawezi kwa juhudi zao binafsi kwa sasa kuuondoa uovu huu, wala hawawezi kuishi katika miji hii bila kuona hizi awra. Kwa sababu asili ya maisha wanayoishi, na muundo wa majengo wanamoishi, unalazimisha kuwepo kwa kuona kwa mwanamume kwa awra ya mwanamke, na hakuna mwanamume anayeweza kujikinga na kuona awra za wanawake, kuanzia mikono yao, vifua vyao, migongo yao, miguu yao, na nywele zao, hata akijaribu kutoangalia kiasi gani, isipokuwa akae nyumbani kwake na asitoke kabisa. Na hili haliwezekani kwake kamwe. Kwani anahitaji kuanzisha mahusiano na watu katika kuuza na kununua, ajira na kazi, na mengineyo ambayo ni ya lazima kwa maisha yake. Na hawezi kufanya hivyo huku akijizuia kabisa na kuona awra hizi. Na uharamu wa kuziangalia uko wazi katika Kitabu na Sunnah, sasa afanye nini? Kutoka katika tatizo hili kunakuwa katika hali mbili:
Moja wapo ni mtazamo wa ghafla, nao ni ule anaoushuhudia njiani, na huu unasamehewa katika mtazamo wa kwanza, na hapaswi kurudia mtazamo wa pili, kutokana na yale yaliyopokelewa kutoka kwa Jarir bin Abdullah aliyesema:
سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ عَنْ نَظْرَةِ الْفُجَاءَةِ فَأَمَرَنِي أَنْ أَصْرِفَ بَصَرِي
"Nilimuuliza Mtume wa Mwenyezi Mungu (saw) kuhusu mtazamo wa ghafla, naye akaniamuru nigeuze macho yangu." (Imepokelewa na Muslim).
Na kutoka kwa Ali (ra) amesema: Mtume wa Mwenyezi Mungu (saw) aliniambia:
لَا تُتْبِعِ النَّظْرَةَ النَّظْرَةَ، فَإِنَّمَا لَكَ الْأُولَى، وَلَيْسَتْ لَكَ الْآخِرَةُ
"Usiufuatishie mtazamo kwa mtazamo mwingine, kwani mtazamo wa kwanza ni wako (unasamehewa), lakini wa pili si wako (ni dhambi)." (Imepokelewa na Ahmad kupitia Buraidah).
Ama hali ya pili, nayo ni kuzungumza na mwanamke huyu aliyefunua kichwa chake na mikono yake na yale aliyozoea kuyafunua, basi hapa ni wajibu kugeuza macho mbali naye, na kuyainamisha ili kutoangalia, kutokana na alichokipokea Al-Bukhari kutoka kwa Abdullah bin Abbas (ra) aliyesema:
كَانَ الْفَضْلُ رَدِيفَ النَّبِيِّ ﷺ فَجَاءَتْ امْرَأَةٌ مِنْ خَثْعَمَ فَجَعَلَ الْفَضْلُ يَنْظُرُ إِلَيْهَا وَتَنْظُرُ إِلَيْهِ فَجَعَلَ النَّبِيِّ ﷺ يَصْرِفُ وَجْهَ الْفَضْلِ إِلَى الشِّقِّ الْآخَرِ
"Al-Fadl alikuwa amepanda nyuma ya Mtume (saw), akaja mwanamke kutoka kabila la Khath’am, Al-Fadl akaanza kumtazama na mwanamke akawa anamtazama, Mtume (saw) akaanza kugeuza uso wa Al-Fadl kuelekea upande mwingine."
Na Mwenyezi Mungu Ta’ala amesema:
قُل لِّلْمُؤْمِنِينَ يَغُضُّوا مِنْ أَبْصَارِهِمْ وَيَحْفَظُوا فُرُوجَهُمْ
"Waambie waumini wanaume wainamishe macho yao na walinde tupu zao." (QS. An-Nur [24]: 30)
Na kinachokusudiwa kwa kuinamisha macho (ghaddu al-basar) ni kuyateremsha. Hivyo basi, tiba ya tatizo hili ni kuinamisha macho kwa upande wa mwanamume, huku akiendelea na kazi yake anayoifanya inayohitaji mazungumzo ya lazima naye, au kupanda gari, au kukaa kwenye baraza kwa sababu ya joto kali, au mfano wa hayo. Kwani mahitaji haya ni miongoni mwa dharura za maisha ya kijamii kwa mwanamume, na hawezi kuyaepuka wala hawezi kuzuia balaa hili la kufunuliwa kwa awra, hivyo ni wajibu wake kuinamisha macho kwa kufanyia kazi andiko la aya, na hairuhusiwi kwake kinyume na hivyo kabisa.
Na isisemwe hapa: Kwamba hili ni miongoni mwa majanga yaliyoenea (umum al-balwa), na ni vigumu kujiepusha nayo. Kwani kanuni hii inapingana na Sharia, kwani haramu hawi halali ikiwa janga limeenea, na halali hawi haramu ikiwa janga limeenea. Wala isisemwe kuwa hawa ni wanawake makafiri hivyo watendewe kama watumwa wa kike, hivyo tupu zao ni tupu za mtumwa wa kike; isisemwe hivyo kwa sababu hadith ni ya jumla kwa mwanamke, na haikusema mwanamke Mwislamu, (saw) amesema:
إنَّ الْجَارِيَةَ إذَا حَاضَتْ لَمْ تَصْلُحْ أَنْ يُرَى مِنْهَا إلَّا وَجْهُهَا وَيَدَاهَا إلَى الْمِفْصَلِ
"Hakika msichana akishabalehe, haifai kuonekana kwake kitu isipokuwa uso wake na mikono yake hadi kwenye kifundo cha mkono."
Nayo iko wazi katika uharamu wa kumtazama mwanamke, awe Mwislamu au asiye Mwislamu, na ni ya jumla katika hali zote, ikiwemo hali hii. Wala mwanamke kafiri halinganishwi (qiyas) na mtumwa wa kike kwa sababu hakuna msingi wa kulinganisha huko.
... Na ni wajibu kwa wale wanaoishi mijini, na wanalazimika kuingia katika jamii au kushughulika na wanawake makafiri waliofunua tupu zao, kwa kununua kutoka kwao, au kuzungumza nao, au kukodisha kutoka kwao, au kuwakodisha, au kuwauzia, au mengineyo, wainamishe macho yao wakati wa kufanya hivyo, na wajitosheleze kwa kiasi kile wanachokihitaji katika yale wanayolazimika kwayo.) Mwisho.
Natumai jibu hili linatosheleza kwa swali lako, na Mwenyezi Mungu ni Mjuzi zaidi na Mwenye Hekima zaidi.
Ndugu yenu, Ata Bin Khalil Abu Al-Rashta
09 Dhul-Hijjah 1442 AH Sawa na 19/07/2021 AD
Kiungo cha jibu kutoka kwenye ukurasa wa Amir (Mungu amuhifadhi) kwenye Facebook
Kiungo cha jibu kutoka kwenye ukurasa wa Amir (Mungu amuhifadhi) kwenye Web