Hizb-ut Tahrir Emiri Celil Âlim Ata b. Halil Ebu’r Raşta’nın Facebook Sayfası Takipçilerinin "Fıkhî" Sorularına Verdiği Cevaplar Serisi
Abrar Thawabteh’e
Soru:
Selamun Aleykum, Allah sizden razı olsun bir sorum olacaktı.
Câbir bin Semura’ya kölemle bir mektup yazarak ondan Resulullah ﷺ’den duyduğu bir şeyi bana bildirmesini istedim. O da bana şöyle yazdı: "Resulullah ﷺ’i bir Cuma günü, Eslemî’nin recmedildiği günün akşamında şöyle buyururken işittim:
لَا يَزَالُ الدِّينُ قَائِماً حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ، أَوْ يَكُونَ عَلَيْكُمُ اثْنَا عَشَرَ خَلِيفَةً كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ
'Kıyamet kopuncaya veya üzerinize hepsi Kureyş'ten olan on iki halife gelinceye kadar bu din dimdik ayakta kalacaktır.' Yine O’nu şöyle buyururken işittim:
عُصْبَةُ الْمُسْلِمِينَ يَفْتَتِحُونَ الْبَيْتَ الْأَبْيَضَ، بَيْتَ كِسْرَى وَآلِ كِسْرَى
'Müslümanlardan küçük bir topluluk, Beyaz Saray’ı; Kisra’nın ve Kisra ailesinin sarayını fethedeceklerdir.' Yine O’nu şöyle buyururken işittim:
إِنَّ بَيْنَ يَدَيِ السَّاعَةِ كَذَّابِينَ فَاحْذَرُوهُمْ
'Kıyametten hemen önce yalancılar olacaktır, onlardan sakının.' Yine O’nu şöyle buyururken işittim:
إِذَا أَعْطَى اللَّهُ أَحَدَكُمْ خَيْراً، فَلْيَبْدَأْ بِنَفْسِهِ، وَأَهْلِ بَيْتِهِ
'Allah birinize bir hayır (mal-mülk) verdiğinde, işe kendisinden ve ailesinden başlasın.' Ve yine O’nu şöyle buyururken işittim:
أَنَا فَرَطُكُمْ عَلَى الْحَوْضِ
'Ben havuz başında (sizi bekleyen) öncünüzüm.'"
Bu hadisin sıhhati nedir ve "Müslümanlardan küçük bir topluluk Beyaz Saray’ı fethedecektir" ifadesinin tefsiri nedir?
Cevap:
Ve Aleykumselam ve Rahmetullahi ve Berakatuh,
1- Sorunuzda zikrettiğiniz hadis Ahmed tarafından rivayet edilmiştir. Müslim de bu hadisi bazı lafız farklılıklarıyla rivayet etmiştir. Müslim Sahih'inde Âmir bin Sa'd bin Ebî Vakkas'tan şöyle rivayet eder:
"Câbir bin Semura’ya kölem Nâfi ile 'Resulullah ﷺ’den işittiğin bir şeyi bana bildir' diye yazdım. O da bana (şöyle) yazdı: Resulullah ﷺ’i bir Cuma günü, Eslemî’nin recmedildiği günün akşamında şöyle buyururken işittim:
لَا يَزَالُ الدِّينُ قَائِماً حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ أَوْ يَكُونَ عَلَيْكُمْ اثْنَا عَشَرَ خَلِيفَةً كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ
'On iki halifenin hepsi Kureyş'ten oluncaya veya Kıyamet kopuncaya kadar din dimdik ayakta kalmaya devam edecektir.' Yine O’nu şöyle buyururken işittim:
عُصَيْبَةٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ يَفْتَتِحُونَ الْبَيْتَ الْأَبْيَضَ بَيْتَ كِسْرَى أَوْ آلِ كِسْرَى
'Müslümanlardan küçük bir grup, Beyaz Saray’ı; Kisra’nın veya Kisra ailesinin sarayını fethedeceklerdir.' Yine O’nu şöyle buyururken işittim:
إِنَّ بَيْنَ يَدَيِ السَّاعَةِ كَذَّابِينَ فَاحْذَرُوهُمْ
'Kıyametten hemen önce yalancılar olacaktır, onlardan sakının.' Yine O’nu şöyle buyururken işittim:
إِذَا أَعْطَى اللَّهُ أَحَدَكُمْ خَيْراً فَلْيَبْدَأْ بِنَفْسِهِ وَأَهْلِ بَيْتِهِ
'Allah birinize bir hayır verdiğinde, işe kendisinden ve ailesinden başlasın.' Ve yine O’nu şöyle buyururken işittim:
أَنَا الْفَرَطُ عَلَى الْحَوْضِ
'Ben havuz başında (sizi bekleyen) öncüyüm.'"
Bu hadis sahih bir hadistir ve sıhhati için Müslim'in Sahih'inde yer alması yeterlidir.
2- Hadisin tefsirine gelince, hadis birden fazla konuyu içermektedir. İlki Allah Resulü ﷺ’in şu kavlidir:
لَا يَزَالُ الدِّينُ قَائِماً حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ أَوْ يَكُونَ عَلَيْكُمْ اثْنَا عَشَرَ خَلِيفَةً كُلُّهُمْ مِنْ قُرَيْشٍ
"On iki halifenin hepsi Kureyş'ten oluncaya veya Kıyamet kopuncaya kadar din dimdik ayakta kalmaya devam edecektir."
Âlimler bununla ne kastedildiği konusunda çeşitli görüşler ileri sürmüşlerdir. Bunların en racih olanı (doğrusunu Allah bilir), İbnü'l Cevzi'nin Keşfü'l-Müşkil min Hadîsi's-Sahîhayn adlı eserinde bu hadis hakkında üçüncü vecih başlığı altında zikrettiği şu görüştür: [Üçüncü Vecih: Bununla, hilafet süresinin tamamında kıyamet gününe kadar, dönemleri peş peşe olmasa bile doğru yolda amel eden on iki halifenin bulunmasını kastetmiş olmasıdır. Bir adam adil olabilir, ondan sonra zalim biri gelebilir, sonra bir süre sonra tekrar adil biri gelebilir; böylece on iki adil halife kıyamet gününe kadar tamamlanmış olur. Bu veche, Ebu Mansur’un bize haber verdiği şu rivayet delalet eder: (...) Ebu'l Mücellid şöyle dedi ve üzerine yemin etti: 'Bu ümmet, içlerinde hepsi hidayet ve hak din üzere amel eden on iki halife olmadıkça helak olmayacaktır. Onlardan ikisi Peygamber ﷺ’in ehli beytindendir; biri kırk yıl, diğeri otuz yıl yaşayacaktır.']
En racih olan budur, Allahualem. Çünkü hadis; "On iki halifenin hepsi Kureyş'ten oluncaya veya Kıyamet kopuncaya kadar din dimdik ayakta kalmaya devam edecektir" buyurmaktadır. Dolayısıyla söz, dinin kıyamete kadar ayakta kalması hakkındadır ve bu süreçte Kureyş'ten on iki halifenin yönetimi tamamlanacaktır. Kureyş'ten ve başkalarından birçok halife hüküm sürdüğüne göre, hadis Kureyş'ten seçilmiş on iki halifeye hamledilmelidir. Bunlar sadece diğer halifeler gibi İslam ile hükmeden halifeler değil, bilakis Nübüvvet metodu üzere adalet ve hak ile hükmeden, seçilmiş ve özel halifelerdir. Onların hilafetlerinin tamamı "hidayet ve hak din üzere amel edilen" bir hilafettir. Dört Râşid Halife’nin onlardan olması, beşincisinin Ömer bin Abdülaziz olması... ve gelecek günlerde Nübüvvet metodu üzere ikinci Râşidî Hilafet kurulduğunda onların yolundan gidenlerin gelmesi uzak bir ihtimal değildir... Yani kıyamete kadar İslam ile hükmeden halifeler olacak... Sonra şu an olduğu gibi ceberut yönetim döneminde bir kesinti olacak... Sonra Huzeyfe'den rivayet edilen Numan bin Beşir hadisinde belirtildiği gibi Nübüvvet metodu üzere Hilafet geri dönecek... Bu ikinci Nübüvvet metodu üzere Hilafet döneminde, dönemleri peş peşe olmasa da Nübüvvet metodu üzere yedi adil ve raşid halife dâhil olmak üzere İslam ile hükmeden birçok halife olacaktır... Böylece Nübüvvet metodu üzere on iki adil halife tamamlanmış olacaktır. Benim tercih ettiğim görüş budur, Allah en iyi bilendir.
3- Allah Resulü ﷺ’in şu kavlinin manasına gelince:
عُصَيْبَةٌ مِنْ الْمُسْلِمِينَ يَفْتَتِحُونَ الْبَيْتَ الْأَبْيَضَ
"Müslümanlardan küçük bir grup Beyaz Saray’ı fethedeceklerdir."
Beyaz Saray, hadisin kendisinde bizzat Efendimiz ﷺ tarafından şöyle açıklanmıştır: "Beyaz Saray; Kisra’nın veya Kisra ailesinin sarayıdır." Bu, Kisra’nın sarayıdır ve sahabe-i kiram (Allah hepsinden razı olsun) Ömer bin Hattab döneminde burayı fethetmişlerdir. Nevevî’nin Müslim şerhinde şöyle denilmiştir: [... Allah Resulü ﷺ’in: (Müslümanlardan küçük bir topluluk, Beyaz Saray’ı; Kisra’nın sarayını fethedecekler) buyruğu, Resulullah ﷺ’in apaçık mucizelerindendir. Allah’a hamdolsun ki orayı Ömer bin Hattab (ra) zamanında fethetmişlerdir. Usaybah, usbe kelimesinin küçültülmüş halidir ve 'topluluk' demektir. Kisra kelimesindeki 'kef' harfi hem esre hem de üstün ile okunabilir.] Bitti.
4- Allah Resulü ﷺ’in şu kavline gelince:
إِنَّ بَيْنَ يَدَيِ السَّاعَةِ كَذَّابِينَ فَاحْذَرُوهُمْ
"Kıyametten hemen önce yalancılar olacaktır, onlardan sakının."
Âlimler bunu, Mirkâtü'l-Mefâtîh Şerhu Mişkâti'l-Mesâbîh sahibinin zikrettiği şu vecihlere hamletmişlerdir:
[... (Câbir bin Semura’dan rivayetle: Peygamber ﷺ’i şöyle buyururken işittim: "Kıyametten hemen önce yalancılar olacaktır"), el-Muzhir dedi ki: Bununla cehaletin çokluğunu, ilmin azlığını, uydurma hadislerin getirilmesini ve Resulullah ﷺ’e iftira atılmasını kastetmiştir. Ayrıca bununla, kendi zamanında ve sonrasında olduğu gibi peygamberlik iddiasında bulunanların kastedilmesi veya fasit arzular peşinde koşan ve batıl inançlarını ehl-i bidat gibi Efendimiz ﷺ’e isnat eden bir grubun kastedilmesi de muhtemeldir. ("Onlardan sakının")...].
5- Hadisin geri kalan kısmını ise Nevevî şöyle açıklamıştır:
[Allah Resulü ﷺ’in: "Allah birinize bir hayır verdiğinde, işe kendisinden başlasın" kavli; "Önce kendinden başla, sonra bakmakla yükümlü olduklarından" hadisi gibidir. Efendimiz ﷺ’in: (Ben havuz başında öncüyüm) kavlindeki el-ferad (öncü) kelimesi, oraya sizden önce varan ve size su vermek için bekleyen demektir. El-ferad ve el-fârid; kavminden önce suya gidip onlar için ihtiyaç duydukları şeyleri hazırlayan kimsedir.]
Kardeşiniz Ata b. Halil Ebu’r Raşta
26 Şevval 1445 H. 05/05/2024 M.
Emir’in (Allah onu korusun) sayfasındaki cevap linki: Facebook