Soru:
27 Aralık 2012 tarihinde, Pakistan Cumhurbaşkanı Zerdari'nin oğlu Bilawal Butto Zerdari, Pakistan siyasetine girdiğini resmen ilan etti. Pakistan siyasetine girmek için neden bu zamanlamanın seçildiğini ve bunun 2013 yılındaki Pakistan genel seçimleriyle bir bağlantısı olup olmadığını açıklar mısınız?
Cevap:
1- Pakistan ve Hindistan alt kıtasındaki siyasi ortama, İngiliz yönetiminden bağımsızlığın ilk günlerinden bu yana hüküm süren siyasi aile geleneğine mensup zengin aileler hakimdir. Bu aileler; İngiltere ve Amerika gibi büyük güçlerin desteğiyle Pakistan, Hindistan ve Bangladeş'teki siyasi hayata hükmetmişler ve bu ülkelerdeki yönetimi kendilerinin doğal bir hakkı olarak görmüşlerdir. Dolayısıyla Pakistan siyasi sahnesine Butto ailesinin veya Şerif kardeşler ailesinin hakim olduğunu görmek şaşırtıcı değildir; tıpkı Hindistan siyasi sahnesine Gandhi ailesinin, Bangladeş siyasi hayatına ise Ziyaurrahman ve Şeyh Muciburrahman ailelerinin hükmetmesi gibi.
Bilawal'ın zihniyeti de bu temel üzerine şekillenmiştir. Pakistan siyasetine katılımı hususunda bunu, annesi Benazir Butto'nun babası olan anne tarafından dedesi Zülfikar Ali Butto'nun mirasını devam ettirmenin bir aracı olarak görmektedir. Bilawal bu siyasi mirasa defalarca atıfta bulunmuş ve onu korumak istediğini belirtmiştir. Annesinin mezarı başında düzenlenen bir törende yaptığı konuşmada, "Pakistan Halk Partisi sadece siyasi bir parti değil, bizim hayatımızdır" demiştir.
2- Yabancı güçler ve onlara bağlı istihbarat teşkilatları, Hindistan alt kıtasında kendi adlarına hüküm sürmeleri için bu siyasi sülalelerden aile üyelerini yetiştirmek ve kazanmak için büyük miktarda zaman ve çaba harcamaktadırlar. Bu, büyük güçlerin tahakküm ve kontrol için tercih ettiği yöntemlerden biridir; yani siyasi sülaleler yoluyla kontrolü sağlamak. Bu ailelerin herhangi bir üyesinin miadı dolduğunda, artık faydasız hale geldiğinde veya efendilerinin isteklerine karşı çıktığında, bu güçler onu sessizce emekliye ayırır ya da öldürürler. Butto ailesine gelince, bu ailenin fertleri İngiltere ile Amerika arasında PPP (Pakistan Peoples Party) üzerindeki kontrol mücadelesi sırasında öldürülmüş veya suikasta kurban gitmişlerdir. Bu nedenle, İngiltere ve Amerika'nın Bilawal'ı annesinin veya dedesinin izinden gitmesi için teşvik ettiğini ve ona kur yaptığını görmek şaşırtıcı değildir.
3- Bilawal'ın resmi duyurusunun arkasındaki bir diğer etken de, çok sayıda yolsuzluk skandalı, beceriksizlik ve kayırmacılık nedeniyle zayıflayan ve güvenilirliğini büyük ölçüde yitiren Pakistan Halk Partisi'ni (PPP) güçlendirmektir. Bu skandallar Zerdari'nin popülaritesine büyük zarar vermiş ve PPP'nin bu yılın sonlarında yapılması planlanan genel seçimler için etkili bir kampanya yürütme kabiliyetini azaltmıştır. Bu nedenle genç Bilawal, partinin geleneksel değerlerini küskün seçmen tabanıyla yeniden buluşturmak ve siyasi çalışmalara katılması için teşvik edilmiştir. Bu durum, pek çok açıdan birkaç yıl önce Hindistan Kongre Partisi'nin hisselerini yükseltmeye çalışan Rahul Gandhi'nin durumuna benzemektedir. Şunu da unutmamak gerekir ki, Bilawal'ın yaşı küçük olduğu için yaklaşan genel seçimlere katılması mümkün değildir; bu nedenle rolü gerçek olmaktan ziyade semboliktir ve uzun bir siyasi ısındırma yolculuğunun başlangıcıdır.
4- Fakat Bilawal’ın duyurusundaki en önemli etken belki de Amerika’nın, Pakistan’daki siyasi hayata katılmak üzere skandallara ve yolsuzluğa bulaşmamış "yeni yüzlere" acilen ihtiyaç duymasıdır. Pakistan'daki siyasi ortam; yozlaşmış, beceriksiz ve kendi seçim bölgelerinin çıkarlarını temsil edemeyen siyasetçilerle doludur. İmran Han'ın 2011'de ve Bilawal'ın 2012'de siyaset sahnesine girmesiyle Amerika, ülkede iyice kök salmış olan mevcut siyasi hoşnutsuzluk duygusunu yatıştırmaya çalışmaktadır.
Sonuç olarak Bilawal'ın Pakistan siyasi sahnesine girişi, yaklaşan genel seçimler öncesinde bazı PPP kadrolarına ivme kazandırmak ve siyasi bir ısındırma sürecini başlatmak içindir. Bununla birlikte Amerika, Amerika karşıtlığı ve insanlar arasındaki yeniden canlanan siyasi uyanış nedeniyle siyasi sahne için yeni yüzler bulma konusunda muazzam engellerle karşı karşıyadır. Bu nedenle, Amerika'nın İmran Han'ın konumunu güçlendirme çabaları, insanların İmran Han'ı Amerika'nın adamı olarak görmesine neden olmuştur; zira Amerika onu desteklemekte ve Pakistan'daki Amerikan hegemonyasının devamını sağlamak için etrafını birçok Amerikan ajanıyla kuşatmaktadır. Bu yüzden Bilawal'ın da babası Zerdari ile aynı şekilde, hatta ondan daha kötü bir şekilde görülmesi muhtemeldir.